یکی از مراسم سنتی عزاداری در ماه محرم مراسم"طشت گذاری است که از آیینها و آداب عزاداری و تعزیه منسوب به منطقه اردبیل بوده و از سه روز مانده به محرم در تمام مساجد و حسینیه های این شهر برگزار می شود.

واقعه کربلا و بسته شدن فرات به روی امام حسین (ع) و یارانشان و ایثارگریهای سقای کربلا برای رساندن آب به تشنگان و حماسه آفرینی یارانی که با لبانی تشنه، شهد شهادت را نوشیدند، به یقین قداست و جایگاه والای آب را در فرهنگ شیعیان و به خصوص ایرانیان که از دیرباز نیز از جایگاه خاص و معنوی برخوردار بوده، عمق و وسعت بسیاری بخشیده است تا جایی که انعکاس این امر را در فرهنگ مردم و به خصوص در شکل گیری آداب و رسوم و آئینها شاهد هستیم.

رسم "طشت گذاری" یا "طشت گردانی" نیز از جمله مراسمی است که می توان بر طبق این آیینها معرفی کرد که منسوب به شهر اردبیل به طور خاص و مردم آذربایجان به طور عام است. در این آئین، طشت نماد مشک سقای کربلا، آب، رود و نماد فراتی است که به روی حسین (ع) و یارانش بسته شد.

در اردبیل قدیم این رسم از بیست و هفتم ماه ذیحجه و با برگزاری مراسم طشت گذاری در مسجد جامع این شهر آغاز می شد و از روزهای بعد مساجد دیگر نیز به نوبت طشت گذاری و طشت گردانی می کردند. امروزه نیز این مراسم با اندک تغییراتی در چندین روز با شور و حال خاصی در اماکن مخصوص مثل حسینیه اوچدکان، مسجد جامع، مسجد اعظم و... برگزار می شود.

به این صورت که دسته هاى زنجیرزنى و سینه زنى با نوحه سرایی و نواختن طبل و شیپور و حمل علمهای عزاداری، به یاد تشنگان کربلا مشکى را پر از آب کرده و آن را به همراه طشتهایى از جنس برنز یا مس که به طور معمول بر دوش ریش سفیدان هر محله حمل مى شود، به مسجد می برند و بعد از طواف مسجد طشتها در جاى مخصوص خود قرار گرفته و با خواندن دعاى مخصوص، طشت گذارى پر از آب می شود. از آب این طشتها، بیشتر حاضران و عزاداران به عنوان تبرک و جهت برآورده شدن حاجاتشان بر می دارند.

در مواردی نیز ممکن است طشتها قبلا در خانه ای که صاحب آن نذر کرده، قرار داشته باشد که در این صورت نیز دسته های عزادار به آن خانه مراجعه کرده و پس از انجام عزاداری، طشتها را برداشته و به طرف مکان برگزاری مراسم می برند.

در فرهنگ عاشورا و در توضیح بیشتر این سنت آمده است: "مراسم طشت گذاری، "مراسمی است سنتی که در عزاداری ایام عاشورا و عمدتا در شهرستان اردبیل برگزار می‏شود و طشتهای آب را  که رمزی از فرات می باشد در مساجد و حسینیه ‏ها می‏آورند و این سنت به تاسی از اقدام سالار شهیدان و یادآور رفتار جوانمردانه امام حسین (ع) در مقابل سپاه حر می باشد که به روایتی آن حضرت، در روز 27 ذیحجه‏، آب مشکها را در طشتها ریخته و تمام لشکر حر و اسبان آنها را سیراب‏ نمودند".

عزاداری ایام ماه محرم در اردبیل با مراسم طشت گذاری آغاز و هر روز در دو محله شهر مراسم طشت گذاری برگزار می شود. در روز اول در محلات "طوی" و "اونچی میدان"، روز دوم محله "اوچدکان" و "سرچشمه" و در آخرین روز از ماه نیز مراسم طشت گذاری در دو محله "پیرعبدالملک" و "عالی قاپو" انجام می شود.

 460 کیلومتر مسافتی که امام حسین با خانواده خود تا کربلا طی کرد دارای حوادث گوناگونی بود که اهالی اردبیل به صورت منظم این تاریخ را با حوادث آن گرامی می ‌دارند و با به پیشواز رفتن گرامیداشت این مناسبتها، عزاداری دهه محرم را با شور و حرارت برگزار می ‌کنند.

در ایران عزاداری از اردبیل شروع شده است بطوریکه دستجات عزاداری محلات این شهر با وجود عظمت و شکوه لرزه بر اندام عاشقان اباعبدالله الحسین(ع) می‌اندازد.

حرکت شتاب ‌آلود کاروان امام حسین با هدف درگیر نشدن در مسیر و حرکت کاروان، سخنرانیهای آتشین امام و نامه‌های آن حضرت به معاویه بیانگر عمق و فلسفه قیام امام حسین است که هر فردی می‌ تواند با بررسی آنها به خیلی از پرسشهای خود پاسخ بگیرد.